مزایا و معایب کسب و کارهای خانوادگی

اگر کسب و کار خانوادگی خودتان را آغاز کرده‌اید یا به تازگی به تجارت خانوادگی تان ملحق شده اید، مطمئنا به عنوان یک عضو خانواده، از مزایایی بهره مند خواهید شد که اغلب در سایر شرکت ها نصیبتان نمی شود. از طرف دیگر ممکن است با معضلاتی نیز مواجه شوید که خاص کسب و کارهای خانوادگی است. در ادامه قصد داریم تعدادی از این مزایا و معایب را مطرح کنیم.

مزایای کسب و کار خانوادگی

  • ارزش های مشترک: شما و خانواده تان به احتمال زیاد اعتقادات و طرز فکر مشترکی درباره نحوه اداره امور دارید. این موضوع باعث ایجاد حس هدفمندی و غرور و همینطور رقابت می شود.
  • تعهد راسخ: داشتن یک شرکت خانوادگی که سال ها بتواند به فعالیت خود ادامه دهد، به معنای گذاشتن وقت و تلاش مضاعف برای موفقیت آن است. خانواده شما به این درک رسیده اند که باید وقت بیشتری را صرف کار کنند. علاوه بر این اکثر اعضای خانواده برای حفظ شهرت کار خانوادگی شان تلاش می کنند.
  • وفاداری: رابطه قوی خانوادگی نشان می دهد که شما و خانواده تان در لحظات سخت زندگی در کنار هم بوده اید و از عزم و وفاداری قوی برای موفقیت شرکت حکایت دارد.
  • استواری: ساخت یک شرکت خانوادگی برای نسل بعد، به شما انگیزه مضاعفی می دهد تا به مسیر و عوامل رشد و موفقیت آن فکر کنید و حساب شده تصمیم بگیرید.
  • کاهش هزینه ها: اعضای خانواده برای تجارت خانوادگی حتی از منفعت مالی خود می گذرند. به عنوان مثال دریافت دستمزدی کمتر از سایر شرکت ها در بلند مدت می تواند به کسب و کار خانوادگی کمک کند.
  • درک متقابل: بزرگ ترین مزیت کسب و کار خانوادگی این واقعیت است که اعضای خانواده خیلی خوب می توانند با هم همکاری کنند و علت آن درک متقابل و شناختی است که از یکدیگر دارند.
  • ساختار سازمانی ساده و موثر: راه اندازی کسب و کار خانوادگی و مدیریت آن خیلی آسان تر از مشاغل دیگر است زیرا سلسله مراتب در این تجارت ها خیلی ساده است و اکثر آنها شامل مالک، مدیر و کارمندان می شود. یکی از عوامل رشد و پیشرفت این شرکت ها نیز اثربخشی سیستم مدیریتی آنها است که بسیار ساده، سازمان یافته و کارآمد است.
  • آموزش غیررسمی: اکثر رهبران کسب و کارهای خانوادگی به طور غیر رسمی از والدین یا پدربزرگ و مادربزرگ خود آموزش دیده اند و شاید به همین دلیل باشد که رهبری این شرکت ها در طی سالیان سال مشابه است هر چند که ممکن است برخی ایده ها و روش های جدید را نیز در پیش بگیرند.

مزایا و معایب کسب و کارهای خانوادگی

معایب کسب و کار خانوادگی

  • فقدان مهارت و تجربه: برخی از کسب و کارهای خانوادگی، اعضای خانواده را در سمت هایی منصوب می کنند که مهارت لازم را نداشته یا آموزشی برای آن ندیده اند. این موضوع می تواند تأثیر منفی روی موفقیت شرکت داشته باشد و یک محیط کاری پر تنش را به وجود آورد.
  • اختلافات خانوادگی: اختلاف در هر نوع کسب و کاری پیش می آید اما این معضل در کسب و کار خانوادگی به دلیل رابطه نزدیک اعضا به یکدیکر می تواند جنبه شخصی به خود بگیرد. احساسات منفی و دلخوری ممکن است باعث بروز اختلال در فعالیت شرکت شده و رابطه خانوادگی را نیز به مخاطره بیندازد.
  • پارتی بازی: آیا زمان ارتقای شغلی کارمندان می توانید بی طرفانه عمل کرده و اشخاص را بر اساس کفایت و شایستگی و نه رابطه خانوادگی ترفیع شغلی دهید؟ خیلی مهم است که تصمیم گیری های کاری را بنابر دلایل کاری اتخاذ کنید چرا که در غیر این صورت ممکن است با اعتراض کارمندان یا اعضای خانواده روبرو شوید.
  • جانشین: برای بسیاری از صاحبان کسب و کار خانوادگی خیلی دشوار است تا شخصی را به عنوان جانشین خود انتخاب کنند. رهبر کسب و کار خانوادگی باید فردی را مشخص کند که بتواند تجارت خانوادگی را به بهترین شکل ممکن پیش ببرد و احتمال بروز اختلافات آتی را به حداقل برساند و به عبارتی مدیریت صحیحی داشته باشد.
  • منافع مشترک: در کسب و کار خانوادگی این خطر وجود دارد که منافع خانواده شما با منافع شرکت گره خورده باشد و در نتیجه سوء تفاهم در خانه می تواند به شرکت منتقل شده و باعث بروز مشکل شود. اما برخی از شرکت ها این معضل را با شفاف سازی و تهیه اسنادی که منافع خانواده و شرکت را از هم جدا می کند، توانسته اند این مسئله را حل کنند.
  • عملکرد ضعیف: واقعیت این است که اعضای خانواده در چنین کسب و کارهایی به دلیل قرابت فامیلی، خیلی احساس راحتی می کنند. این موضوع می تواند به اهمال کاری و در نتیجه عملکرد ضعیف، فقدان برنامه ریزی رسمی و بودجه بندی بینجامد.
  • مدیریت از روی احساس: شرکت های خانوادگی، اعضای خانواده را فارغ از تجربه و آموزش (یا فقدان تجربه و آموزش) استخدام می‌کنند و رهبر معمولاً به دنبال این است که پسر اولش جانشین او شود.
  • عدم توجه به نظرات غیرخانواده: یکی دیگر از معایب کسب و کارهای خانوادگی، وسوسه نگه داشتن این نوع تجارت در خود خانواده است. اکثر کارهای خانوادگی به شدت توسط اعضای خانواده اداره می شوند و تعداد افراد غیرخانواده در آنها بسیار کم است و هیچ نقشی در مدیریت ارشد شرکت به آنها محول نمی شود و قدرتی تصمیم گیری ندارند. با این حال این افراد شاید صاحب ایده و توانایی هایی باشند که به درد کسب و کار خانوادگی بخورد اما از آنجا که عضو خانواده محسوب نمی شوند، کسی به نظرشان اهمیت نمی دهد.
  • رقابت اعضای خانواده: طبیعتاً همه کسب و کارهای خانوادگی به موفقیت ختم نمی شود و در برخی مواقع علت آن به تنفر اعضای خانواده از یکدیگر بر می گردد. اگر رهبر این تجارت از دنیا برود، هر یک از ذینفعان به دنبال تصاحب جایگاه او با هم رقابت خواهند کرد. حتی اگر وصیت نامه هم داشته باشد و دارایی خود را بین وراث تقسیم کرده باشد، باز هم رقابت و تنفر در میان اعضا وجود خواهد داشت و عاملی برای شکست شرکت می شود.
  • فقدان برنامه ریزی برای آینده شرکت: بسیاری از کسب و کارهای خانوادگی فاقد هر نوع برنامه ریزی برای تداوم کار خود هستند. رهبر شرکت تصور می‌کند که فعالیت کسب و کار به همین شکل در آینده ادامه پیدا خواهد کرد و در نتیجه هیچ برنامه ای برای این منظور تدوین نمی کند. همین معضل عامل اصلی شکست بسیاری از کسب و کارهای خانوادگی به حساب می آید زیرا افراد جانشین رهبر معمولاً فاقد شایستگی و اشتیاق لازم برای مدیریت کار هستند.

گروه کلید با دارا بودن تیمی از کارشناسان مجرب به افراد و سازمان های مختلف مشاوره کارآفرینی، مشاوره کسب و کار می دهد پس با ما تماس بگیرید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*